The use of Deschampsia beringensis and Deschampsia caespitosa in reclamation
 |
| Höfundur | Útgefandi | Útgáfuár | Útgáfustaður |
| Áslaug Helgadóttir | Rannsóknastofnun landbúnaðarins, Búnaðarfélag Íslands, Bændaskólinn á Hvanneyri, Rannsóknastöð Skógræktar ríkisins, Tilraunastöð háskólans í meinafræði og Veiðimálastofnun | 1991 | Reykjavík |
| | | |
| Rit | Árgangur | Tölublað | Bls. |
| Búvísindi | | 5 | 47-61 |
| | | |
| | | |
Frá vefstjóra: Greinin í heild er í pdf-skjalinu hér að ofan.
SUMMARY
Deschampsia beringensis and Deschampsia caespitosa were grown in pure stand and various binary mixtures, in an upland area in Iceland on sandy soils, where aeolian deposition was prominent. The main aim of the experiment was to identify suitable species mixtures to use in soil reclamation under such conditions. The experimental plots were both subjected to grazing and protected from grazing and two fertilizer application rates were used. The plots were sown 1986 and observed for the following three years. Grazing greatly influenced the performance of the grass species, D. beringensis is completely intolerant of intensive grazing, whereas grazing enhances the vegetative cover of D. caespitosa. More aeolian sediments were collected in D. beringensis plots than in plots containing other species, but it still showed good tolerance to the sediments. The lower fertilizer rate led to poorer growth and persistence of all species than the higher fertilizer rate. It is advantageous to sow D. caespitosa in a mixture with Festuca rubra under intensive grazing, whereas D. beringensis is more suited to growth in pure stand where grazing intensity is low or absent.
Keywords: aeolian sediments, grass mixtures, grazing, revegetation.
YFIRLIT
Beringspuntur og snarrót til uppgræðslu
Beringspunti og snarrót var sáð í hreinrækt og í blöndu með ýmsum tegundum (1. tafla) í uppgræðslutilraun á Hafinu norðan Búrfells á Gnúpverjaafrétti (1. mynd). Helmingur tilraunarinnar var girtur af og fékkst því mat á stofnana á bæði friðuðum og beittum reitum. Jafnframt voru tvenns konar áburðarskammtar notaðir, 50N og 100N á ha. Tilraunin var á gróðursnauðum mel og talsvert áfok var ofan af afréttinum. Sáð var vorið 1986 og fylgst var með reitunum næstu þrjú árin.
Í ljós kom að beringspuntur þoldi alls ekki beitarálagið og hvarf fljótt úr beitta hluta tilraunarinnar. Snarrót aftur á móti var með betri þekju utan girðingar en innan (3. tafla) og hafði auk þess dreifst þar í aðra reiti (4. mynd). Skoðun á rótarkerfi plantnanna utan girðingar leiddi í ljós að hlutfall milli róta og stöngla var miklu lægra í beringspunti (2. tafla) og leiddi það til verra rótarhalds. Af 30 plöntum sem skoðaðar voru reyndust 23 beringspuntsplöntur vera lausar en ekki nema ein snarrótarplanta, þrátt fyrir að snarrót væri meira bitin (2. tafla).
Beringspuntur var langkröftugastur innan girðingar og gaf þar mikla uppskeru (4. tafla). Áfok var mikið á tilraunasvæðinu og var það verst á nyrstu reitunum sem næst lágu afréttinum þaðan sem áfokið barst (3. mynd). Heldur meira áfok safnaðist í beringspuntsreiti en aðra (5. tafla) en beringspunturinn þoldi áfokið mjög vel vegna þess að hann getur myndað nýjar rætur og sprota á stöngul-liðamótum (5. mynd). Snarrótin aftur á móti virtist kafna undan áfokinu. Af hendingu lágu margir snarrótarreitir í norðurjaðri tilraunarinnar sem verst varð úti í áfokinu og skýrir það að hluta lélega þekju hennar í friðaða hlutanum (4. mynd).
Íslenski túnvingullinn 0305 varð gjörsamlega undir í samkeppni við beringspunt á friðuðu reitunum sem fengu hærri áburðarskammtinn en var töluverður hluti þekjunnar á blönduðum reitum með snarrót, bæði á friðuðum og beittum reitum (4. mynd). Vallarsveifgrasið Fylking lifði sæmilega með báðum tegundunum í friðuðum reitum en hvarf úr blöndu með snarrót á beittum reitum. Blanda með einæru rýgresi jók þekju hjá hvorugri tegundinni.
Blásveifgras var í fyrsta sinn prófað í þessari tilraun og stóð það sig ekki sem skyldi. Var það sæmilegt fyrsta árið en lét fljótt undan síga, sérstaklega í samkeppni við snarrót (4. mynd). Leik túnvingull var einnig með í hreinrækt og stóð sig vel innan girðingar en var nær því horfinn utan girðingar í lok tilraunarinnar.
INTRODUCTION
Recent studies have revealed that Deschampsia beringensis and Deschampsia caespitosa are the most promising grass species to use in soil reclamation under various conditions in Iceland (Helgadóttir, 1988ab), the former being more suitable for areas protected from grazing and the latter for grazed areas. Up to now grass varieties in reclamation trials have almost entirely been sown in pure stand. It was, however, suggested in the studies quoted above that it should be advantageous to sow a mixture of adapted species and varieties as their performance is highly dependent on environmental conditions. Consequently, a study was initiated in 1986, where these two species were compared in binary mixtures with various grass species.
The study was located in a barren upland area where aeolian deposition from erosion fronts is considerable, thus excerting stress on plant growth. Plots were either protected from grazing or open to grazing in order to study the effects of grazing upon the various mixtures. In addition, high and low inputs of fertilizer were used, as it was of interest to see whether acceptable plant cover could be obtained at the lower level, thus saving on fertilizer costs.
Three grass species were chosen to grow in the mixtures. These were Festuca rubra, var. 0305 and Poa pratensis, var. Fylking, both well adapted and which have proved their value for use in reclamation (Helgadóttir, 1988a). The third species, Lolium multiflorum, was used as a cover crop. It should be able to produce considerable amounts of biomass in the sowing year. The dead plant material remaining the following year could improve growing conditions for the companion grass by providing shelter, storing nutrients such as N and retaining water in the top layer of the soil. In addition, an Icelandic wild population of Poa glauca was grown in pure stand and in a mixture with D. caespitosa. This species is a common pioneer on open wasteland where soil fertility is low and it is quite common on gravelly and sandy soils. Seed production of P. glauca is easy (Jónatan Hermannsson, personal communication). It has never been tested before but could be of value in revegetation. |