Sáðtími í túnrækt – sáðmagn rauðsmára [veggspjald]

HöfundurÚtgefandiÚtgáfuárÚtgáfustaður
Þórdís Anna Kristjánsdóttir, Sigríður Dalmannsdóttir, Áslaug HelgadóttirBÍ, LbhÍ, L.r., S.r.2006Reykjavík
RitÁrgangurTölublaðBls.
Fræðaþing landbúnaðarins2006431-433

100.pdf100-THAK.pdf
Greinin í heild sinni er í skjali 100 hér að ofan og veggspjaldið í hinu pdf-skjalinu.

Útdráttur

Með það að markmiði að athuga hvort bæta megi árangur við sáningu á rauðsmára í blöndu við vallarfoxgras voru tvær tilgátur prófaðar í tilraunum á Korpu: i) Draga má úr illgresi með því að sá seint og ii) aukið sáðmagn rauðsmára mun vega upp það hve seint er sáð. Rauðsmára, Betty, var sáð í blöndu með vallarfoxgrasi, Öddu, 15. maí, 15. júní og 15. júlí árin 2002 og 2003. Sáðmagn smára var 6, 9, 12 eða 15 kg/ha og vallarfoxgrass 15 kg/ha. Árið 2003 voru einnig reitir með vallarfoxgrasi, Öddu, og rýgresi, Svea, í hreinrækt. Fylgst var með spírun og þrótti plantna sáðárið og vorið eftir. Uppskera var mæld í tvö sumur og sýni tekin til að meta hlut smára, grass og illgresis í uppskerunni. Niðurstöður sýndu að aukið sáðmagn smára vó ekki upp seina sáningu og að sein sáning dró ekki úr illgresi. Það kom í ljós að veðurfar hafði hvað mest áhrif á hlut illgresis í uppskerunni fyrsta uppskeruárið.

Inngangur

Belgjurtir eru hefðbundið gróffóður víða í Evrópu en þær hafa ekki verið mikið ræktaðar hér á landi aðallega vegna þess að ekki hafa verið til nógu harðger yrki á markaði (Áslaug Helgadóttir, 1996). Ræktun smára hérlendis hefur þó verið að aukast bæði vegna tilkomu harðgerari yrkja og hlýrri veðráttu síðustu ára. Tilraunir hafa sýnt að best er að sá vallarfoxgrasi með rauðsmára (Jóhannes Sveinbjörnsson, 1997). Í mið- og suður-Evrópu er fjölært rýgresi oftast notað sem svarðarnautur með smára en það hefur lítið vetrarþol. Í tilraunum hér hefur þurrefnis-uppskera af rauðsmáratúni verið 35 til 80 hkg/ha með þriggja ára meðaltali um 50 hkg/ha.

Á norðlægum slóðum er hefð fyrir því að sá rauðsmára snemma vors til að nýta sem best stuttan vaxtartíma og fá sem öflugastar plöntur fyrir veturinn og er talið æskilegt að sá fyrir 15. júní. Þegar snemma er sáð á hins vegar illgresi auðveldara með að ná yfirhöndinni og kæfa rauðsmáraplönturnar. Í sumum löndum er einærum tegundum skjólsáð með belgjurtum til að keppa við illgresið. Slíkar tegundir eru þó oft mjög aðgangsharða og geta útrýmt smáum belgjurtaplöntum (Linscott and Hagin, 1978). Tegundasamsetning illgresis getur verið mismunandi eftir sáðtíma (Milberg et al., 2001) og einnig hefur verið sýnt fram á að það er hægt að draga úr illgresi með því að auka sáðmagnið (Aydogdu and Acikgoz, 1995) þó svo að það leiði ekki endilega til aukinnar uppskeru (Mutch et al., 2003).